Ένα πρωτοφανές κύμα ακραίου καύσωνα σαρώνει τη δυτική και κεντρική Ευρώπη, με νεκρούς, 40άρια και οικολογικά «τραύματα» να καταγράφονται ήδη – ο λόγος: ο θερμικός θόλος που εγκλωβίζει μαζικές θερμές αέριες μάζες πάνω στην ήπειρο.
Τι ακριβώς είναι ο θερμικός θόλος και πώς παγιδεύει τη ζέστη
Ο θερμικός θόλος, που στα αγγλικά αναφέρεται ως heat dome και μετεωρολογικά περιγράφεται και ως «εμποδιστής Ωμέγα», είναι μια εκτεταμένη περιοχή υψηλής ατμοσφαιρικής πίεσης που παραμένει σταθερή για μέρες πάνω από μια περιοχή. Συμπιέζει τον θερμό αέρα προς την επιφάνεια, εμποδίζοντας τον να ανυψωθεί και να σχηματίσει σύννεφα – αποτέλεσμα: συνεχής ηλιοφάνεια και συσσωρευμένη θερμότητα στο έδαφος.
«Ο θόλος λειτουργεί όπως μια τρόμπα ποδηλάτου: καθώς ο αέρας συμπιέζεται προς τα κάτω, θερμαίνεται ακόμα περισσότερο, ανακυκλώνοντας τη ζέστη και εκτοξεύοντας τον υδράργυρο σε ακραία επίπεδα».
Παράλληλα, το σύστημα διοχετεύει θερμό αέρα ακόμη και από τη Σαχάρα, ενώ η άπνοια επιδεινώνει την κατάσταση, με τη ζέστη να «μένει» πάνω από τις πόλεις και να ανεβάζει σταθερά τις θερμοκρασίες.
Ποιες περιοχές της Ευρώπης πλήττονται και ποιες θερμοκρασίες καταγράφονται ή προβλέπονται
Οι μετεωρολόγοι προειδοποιούν για τιμές έως και 10°C πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα. Σε πολλές χώρες έχει σημάνει κόκκινος συναγερμός.
Ενδεικτικά, στην Γαλλία πάνω από τη μισή χώρα βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο συναγερμού: στο Μπορντό ο υδράργυρος έφτασε τους 41,9°C, σπάζοντας ιστορικό ρεκόρ, ενώ στο Παρίσι αναμένονται 40°C – πρωτοφανές για τον Ιούνιο.
Στη Μεγάλη Βρετανία εκδόθηκε σπάνια κόκκινη προειδοποίηση για ακραία ζέστη, με προβλέψεις που φέρνουν έως και 40°C στο Λονδίνο, ξεπερνώντας το ιστορικό ρεκόρ Ιουνίου των 35,6°C του 1976.
Στην Ισπανία και την Πορτογαλία ο υδράργυρος αναμένεται να φτάσει τους 44°C στα κεντρικά και νότια, με πόλεις του βορρά όπως το Σαν Σεμπαστιάν να φτάνουν τα 40°C. Στην Ιταλία έχουν κηρυχθεί 12 πόλεις σε κόκκινο συναγερμό και το δίκτυο στο Τορίνο δοκιμάζεται λόγω υπερφόρτωσης κλιματιστικών.
Μια σύντομη πρόβλεψη κορυφών για την εβδομάδα δείχνει: France: 45°C (Monday-Tuesday), London: 39°C, Amsterdam: 34°C, Berlin: 38°C, Paris: 41°C.
Το ανθρώπινο και περιβαλλοντικό κόστος: αναφορές θανάτων και πλήγμα στην πανίδα
Το ανθρώπινο κόστος είναι ήδη σημαντικό. Στη Γαλλία αναφέρθηκαν τουλάχιστον 18 θάνατοι, ανάμεσά τους δύο παιδιά, ηλικιών 2 και 4 ετών, που βρέθηκαν αναίσθητα μέσα στο αυτοκίνητο της οικογένειάς τους, καθώς και ηλικιωμένοι που υπέκυψαν από θερμοπληξία.
Επιπλέον, οι αρχές σημειώνουν μεγάλη αύξηση στους πνιγμούς – με την αναφορά ότι αυτοί αυξήθηκαν κατά 172% καθώς οι πολίτες αναζητούν δροσιά σε μη ελεγχόμενα ύδατα.
Η κρίση πλήττει και την πανίδα: στο Βέλγιο εκατοντάδες νεοσσοί -χελιδόνια και σπουργίτια- εγκαταλείπουν τις φωλιές στις στέγες καθώς οι θερμοκρασίες κάτω από τα κεραμίδια φτάνουν τους 50–60°C, με αρμόδιους κέντρων περίθαλψης άγριων ζώων να περιγράφουν ότι τα πουλιά προτιμούν να πέσουν από τις φωλιές παρά να «ψηθούν» μέσα σε αυτές.
Συχνές ερωτήσεις
Τι είναι ο θερμικός θόλος;
Είναι μια εκτεταμένη υψηλή ατμοσφαιρική πίεση (Omega block) που παραμένει σταθερή και συμπιέζει τον θερμό αέρα κοντά στην επιφάνεια, εμποδίζοντας το σχηματισμό σύννεφων και συσσωρεύοντας ζέστη.
Ποιες θερμοκρασίες προβλέπονται σε μερικές ευρωπαϊκές πόλεις;
Οι προβλέψεις αναφέρουν κορυφές όπως France: 45°C, Paris: 41°C, London: 39°C, Berlin: 38°C, Amsterdam: 34°C, ενώ σε Ισπανία και Πορτογαλία αναμένονται έως 44°C.
Πόσοι θάνατοι αναφέρθηκαν στη Γαλλία;
Στη Γαλλία αναφέρθηκαν τουλάχιστον 18 θάνατοι, ανάμεσά τους δύο παιδιά ηλικιών 2 και 4 ετών που βρέθηκαν αναίσθητα μέσα στο αυτοκίνητο.
Τι μέτρα προτείνονται για ασφάλεια κατά τον καύσωνα;
Κλείστε παντζούρια και κουρτίνες την ημέρα, ανοίξτε τη νύχτα, χρησιμοποιήστε ανεμιστήρες, κάντε δροσερά ντους, ενυδατωθείτε και αναζητήστε κλιματιζόμενους δημόσιους χώρους («Cool Spaces”).
Σχετικά άρθρα
- Επεισόδια Παρίσι psg: Συλλήψεις μετά νίκη Παρί Σεν Ζερμέν και δήλωση Λεπέν
- posokanei φθηνά προϊόντα στην Ελλάδα προ ΦΠΑ – Τι αλλάζει με τον ΦΠΑ
- σταυρούλα λεβεντάκη: Το πτώμα της εντοπίστηκε – ο δράστης ομολόγησε
Πηγή: Το Βήμα
